Thông tim là một trong những thủ thuật quan trọng giúp chẩn đoán chính xác và can thiệp kịp thời các bệnh lý tim mạch phức tạp. Tuy nhiên, nhiều người bệnh vẫn còn lo lắng, e ngại hoặc chưa hiểu đúng về quy trình thực hiện.
Bài viết dưới đây từ TS. BS. Đinh Đức Huy - Giám đốc Nội tim mạch – Trưởng khoa Tim mạch can thiệp - Bệnh viện Tim Tâm Đức sẽ cung cấp thông tin toàn diện, dễ hiểu, giúp bạn chuẩn bị tâm lý và kiến thức trước khi thực hiện thủ thuật này.
Thông tim là gì?
Thông tim là một thủ thuật chẩn đoán hoặc điều trị cho các bệnh lý chuyên sâu về tim hoặc mạch máu, chẳng hạn như tắc nghẽn động mạch vành hoặc rối loạn nhịp tim.
Thủ thuật này sử dụng một ống nhỏ gọi là ống thông (catheter) luồn qua một mạch máu ở đùi hoặc cổ tay để đi đến tim.
Thông tim sử dụng một ống nhỏ gọi là ống thông (catheter).
Thông tim cung cấp những thông tin quan trọng trong chẩn đoán cũng như quyết định hướng điều trị:
- Đo áp lực (còn gọi là huyết áp) trong các buồng tim
- Can thiệp điều trị như nong, mở rộng động mạch bị hẹp
- Bít các lỗ thông bẩm sinh trong tim
- Đôi khi mẫu mô tim sẽ được lấy ra để xét nghiệm (sinh thiết)
Trong quá trình thực hiện, bệnh nhân vẫn tỉnh táo nhưng được dùng thêm thuốc để giúp thư giãn. Nguy cơ xảy ra các biến chứng nặng là rất thấp.
Các tình huống cần phải thông tim
Bác sĩ có thể đề nghị thực hiện thông tim nếu bệnh nhân có: đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, bệnh động mạch vành...
Bác sĩ có thể đề nghị thực hiện thông tim nếu bệnh nhân có:
- Đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, bệnh động mạch vành
- Bệnh mạch máu ngoại biên
- Các vấn đề về bệnh van tim
- Bệnh tim bẩm sinh
- Suy tim
- Rối loạn nhịp tim
- Các vấn đề về tim khác…
Trong quá trình thông tim, bác sĩ có thể:
- Xác định các mạch máu bị hẹp (gây đau ngực) hoặc tắc nghẽn (gây nhồi máu cơ tim)
- Đo áp lực (huyết áp) và nồng độ oxy trong các buồng tim và mạch máu tim
- Đánh giá khả năng bơm máu của tim
- Lấy một mẫu mô từ tim để xét nghiệm dưới kính hiển vi
Các nguy cơ của thủ thuật thông tim
Các biến chứng nặng của thông tim hiếm khi xảy ra. Tuy nhiên, các nguy cơ có thể xảy ra bao gồm:
- Chảy máu
- Tổn thương động mạch hoặc tĩnh mạch tại vị trí đưa ống thông vào
- Tắc mạch máu
- Nhồi máu cơ tim
- Nhiễm trùng
- Rối loạn nhịp tim
- Tổn thương thận, suy thận
- Đột quỵ
- Phản ứng dị ứng với thuốc cản quang
Bệnh nhân đang mang thai (hoặc dự định có thai) cần thông báo cho bác sĩ trước khi thực hiện thông tim.
Chuẩn bị
Nhân viên y tế sẽ hướng dẫn bệnh nhân cách chuẩn bị cụ thể trước khi thực hiện thủ thuật.
Một số điều người bệnh cần lưu ý:
- Không ăn hoặc uống ít nhất 6 giờ trước khi thực hiện thủ thuật
- Thông báo cho bác sĩ về tất cả các loại thuốc đang sử dụng
- Một số thuốc chống đông có thể cần tạm ngưng trước khi thông tim
- Bác sĩ sẽ đánh giá nguy cơ suy thận khi sử dụng thuốc cản quang
Tiến trình thủ thuật
Trước thủ thuật
Thông tim được thực hiện trong phòng thông tim vô trùng, có hệ thống chụp mạch xóa nền (DSA).
Thông tim được thực hiện trong phòng thông tim vô trùng, chuyên biệt.
- Thay áo choàng bệnh viện
- Tháo trang sức và răng giả
- Kiểm tra huyết áp và mạch
- Dán điện cực theo dõi điện tâm đồ
- Cạo lông tại vùng đưa ống thông vào
Trong khi thực hiện thủ thuật
Bệnh nhân được thiết lập đường truyền tĩnh mạch và có thể dùng thuốc an thần nhẹ.
Bác sĩ đưa ống thông nhỏ vào mạch máu ở bẹn hoặc cổ tay để tiếp cận tim.
Một số can thiệp có thể thực hiện trong quá trình thông tim:
Chụp động mạch vành
Kiểm tra mức độ hẹp hoặc tắc nghẽn của động mạch vành bằng thuốc cản quang và hệ thống DSA.
Nong và đặt stent mạch vành
Dùng bóng nong và đặt stent để mở rộng đoạn mạch bị hẹp.
Thông tim phải
Đánh giá áp lực và lưu lượng máu ở buồng tim phải.
Nong van tim bằng bóng
Nong rộng van tim bị hẹp bằng bóng qua ống thông.
Thay van tim qua da
Thay van tim nhân tạo thông qua ống thông mà không cần phẫu thuật.
Sửa chữa dị tật tim bẩm sinh
Bít các lỗ thông trong tim như thông liên nhĩ, thông liên thất.
Triệt đốt điện sinh lý
Điều trị rối loạn nhịp tim bằng năng lượng nhiệt.
Sinh thiết tim
Lấy mẫu mô tim để xét nghiệm.
Sau thủ thuật
Bệnh nhân được chuyển về khoa điều trị để theo dõi.
Bệnh nhân cần báo ngay cho bác sĩ nếu có các dấu hiệu:
- Chảy máu
- Sưng tấy hoặc đau tăng tại vị trí can thiệp
Kết quả thông tim
Kết quả sẽ được bác sĩ giải thích cụ thể và đưa ra kế hoạch điều trị tiếp theo.
Thông tim là kỹ thuật hiện đại đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán và điều trị bệnh tim mạch. Với hệ thống trang thiết bị hiện đại và đội ngũ chuyên môn cao, người bệnh hoàn toàn có thể yên tâm khi thực hiện tại các cơ sở chuyên khoa sâu như Bệnh viện Tim Tâm Đức.
TS.BS. Đinh Đức Huy hiện là Giám đốc Nội Tim mạch, Trưởng khoa Tim mạch Can thiệp – Bệnh viện Tim Tâm Đức
Bác sĩ là chuyên gia trong lĩnh vực can thiệp mạch vành phức tạp, với nhiều năm kinh nghiệm trong điều trị tim mạch.
Bệnh viện Tim Tâm Đức đưa vào sử dụng hệ thống Philips Azurion 5
Philips Azurion 5 là hệ thống chụp và can thiệp mạch máu thế hệ mới, giúp tăng độ chính xác và an toàn trong can thiệp tim mạch.
CHI TIẾT: Tâm Đức đưa hệ thống Philips Azurion 5 vào phẫu thuật tim
Công nghệ IVUS - NIRS phát hiện sớm mảng xơ vữa
Hệ thống IVUS – NIRS giúp bác sĩ đánh giá chính xác mảng xơ vữa và tối ưu hóa chiến lược điều trị tim mạch.
CHI TIẾT: Tâm Đức ứng dụng IVUS – NIRS
>> Báo Sài Gòn Giải Phóng đưa tin: “Mắt thần” giúp phát hiện sớm mảng xơ vữa nguy hiểm