U nhẩy ở tim

U nhầy ở tim

Bs Huỳnh Thanh Kiều

1. U nhầy ở tim là gì?

• U nhầy là loại u nguyên phát ở tim thường gặp nhất ở người lớn, chiếm khoảng 25% u tân sinh ở tim và khoảng 50% khối u lành tính ở tim.
• Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi và tỷ lệ mắc bệnh ở nam và nữ gần như ngang nhau.
• Khoảng 75% u nhầy tim là đơn độc. Vị trí thường gặp nhất là ở nhĩ trái, bám vào vách liên nhĩ gần lỗ bầu dục.
• U nhầy có thể phát triển từ bề mặt nội mạc tim ở nhiều vị trí khác nhau nên có thể gặp ở các buồng tim khác hoặc trên van tim.

Hình ảnh u nhầy trong nhĩ trái

2. Bệnh u nhầy có di truyền không?

• Khoảng 10% trường hợp u nhầy tim có liên quan đến yếu tố gia đình.
• U nhầy tim mang tính gia đình thường di truyền theo gen trội trên nhiễm sắc thể thường hoặc là một phần của hội chứng liên quan đến nhiều cơ quan.
• Các hội chứng này có thể bao gồm: rối loạn sắc tố da, bệnh vỏ thượng thận nguyên phát có hoặc không có hội chứng Cushing, u tuyến yên và u tinh hoàn.
• U nhầy có tính gia đình thường xuất hiện ở người trẻ tuổi, có thể xảy ra ở nhiều vị trí và có nguy cơ tái phát sau phẫu thuật.

3. Những vị trí thường gặp của u nhầy

• Phần lớn u nhầy nằm ở nhĩ trái (khoảng 80%). Tuy nhiên u vẫn có thể xuất hiện ở các buồng tim khác với tần suất thấp hơn.

4. Triệu chứng thường gặp của bệnh

• Biểu hiện lâm sàng của u nhầy thường gồm ba nhóm triệu chứng chính:

• Suy tim do tắc nghẽn dòng máu qua van tim.
• Đột quỵ hoặc các biến cố thuyên tắc.
• Các triệu chứng giống bệnh thấp tim do khối u tiết cytokine gây viêm như interleukin-6.

• Triệu chứng thường gặp nhất giống bệnh van hai lá, đặc biệt là hẹp van hai lá do khối u sa vào van trong thì tâm trương.
• Trong một số trường hợp có thể gây hở van hai lá nếu khối u làm tổn thương van.
• U nhầy hiếm gặp ở thất có thể gây tắc nghẽn đường thoát của thất, dễ nhầm với hẹp dưới van động mạch chủ hoặc động mạch phổi.
• Khi nghe tim có thể nghe được tiếng thổi nhẹ gọi là “tiếng rơi của khối u”.
• Bệnh nhân cũng có thể xuất hiện:

• Ngất
• Cơn thiếu máu não thoáng qua
• Đột quỵ do thuyên tắc
• Thuyên tắc mạch ngoại biên hoặc mạch phổi
• Sốt
• Sụt cân
• Mệt mỏi
• Đau khớp
• Nổi ban
• Thiếu máu
• Tăng bạch cầu
• Tăng tốc độ lắng máu
• Rối loạn tiểu cầu

U nhầy tim không có nguy cơ chuyển thành khối u ác tính.

5. Các phương pháp chẩn đoán

• Để phát hiện khối u trong tim cần thực hiện các phương tiện chẩn đoán hình ảnh:

• Siêu âm tim
• MSCT tim
• MRI tim

• Để xác định bản chất của khối u cần làm giải phẫu bệnh sau khi phẫu thuật cắt bỏ khối u.

6. Điều trị u nhầy tim

• Phương pháp điều trị chính là phẫu thuật cắt bỏ khối u.
• Tỷ lệ tử vong sớm sau mổ khoảng 0.5% – 2.2%.
• Biến chứng rung nhĩ sau mổ xảy ra khoảng 23% – 33%.
• Biến chứng thần kinh khoảng 3%.
• Đối với u nhầy đơn độc tiên lượng thường tốt, tỷ lệ tái phát khoảng 1% – 5%.
• Ở u nhầy có tính gia đình, tỷ lệ tái phát cao hơn khoảng 20% – 25%.
• Các khối u nằm ở vị trí hiếm gặp cũng có nguy cơ tái phát cao hơn.
• Sau phẫu thuật, bệnh nhân cần tái khám định kỳ và siêu âm tim hàng năm để phát hiện sớm khả năng tái phát.

Tài liệu tham khảo

• Griffin BP, et al. Cardiac Tumor. The Cleveland Clinic Cardiology Board Review. Lippincott Williams & Wilkins, 2007.